28 maja 2021

Kalendarz Szczepień

Kalendarz Szczepień to nazwa, którą zwyczajowo określa się publikowany corocznie Program Szczepień Ochronnych. Jest on podzielony na szczepienia obowiązkowe oraz zalecane – dowiedz się, czym się różnią oraz kiedy należy je wykonać.

Szczepienia obowiązkowe

Szczepienia obowiązkowe są finansowane z budżetu państwa i obejmują wszystkie dzieci – są bezpłatne dla rodziców. Chronią pezed następującym chorobom: 

  •     gruźlicy, 
  •     wirusowemu zapaleniu wątroby typu B (WZW B), 
  •    rotawirusom, 
  •    błonicy, 
  •    tężcowi,
  •     krztuścowi, 
  •    ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis), 
  •     inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus influenzae typu B (Hib), 
  •     odrze, 
  •     śwince, 
  •     różyczce, 
  •    inwazyjnym zakażeniom pneumokokowym.

Szczepienia obowiązkowe są realizowane bezpłatnie do 19 roku życia oraz u osób dorosłych szczególnie narażonych na zakażenie określoną chorobą.

Szczepienia zalecane

Szczepienia zalecane nie są finansowane z budżetu państwa ze względu na ograniczone możliwości finansowe. Ich koszt pokrywają rodzice dziecka. Możesz się na nie zdecydować, chcąc zapewnić dziecku szerszą ochronę. W tej grupie są preparaty chroniące przed następującymi chorobami:

  •    wirusowemu zapaleniu wątroby typu A (WZW A) – żółtaczce pokarmowej, 
  •    ospie wietrznej, 
  •    grypie, 
  •    meningokokom, 
  •     ludzkiemu wirusowi brodawczaka (HPV), 
  •     kleszczowemu zapaleniu mózgu. 

Zaliczają się tu także szczepionki zalecane przed podróżami, chroniące przed: cholerą, durem brzusznym, wścieklizną czy żółtą gorączką.

Pierwsza wizyta szczepienna – jak się przygotować?

Do wizyty szczepiennej należy być odpowiednio przygotowanym. Pamiętaj, aby zabrać ze sobą:

  •    książeczkę zdrowia dziecka,
  •    pieluchę na zmianę oraz mokre chusteczki, w razie konieczności przewinięcia dziecka,
  •    pieluchę flanelową, aby położyć na niej dziecko podczas badania i ważenia.

Jeśli Twoje dziecko używa smoczka -  możesz także zabrać go na wypadek gdyby konieczne było uspokojenie maluszka.

Na pierwszej wizycie konieczne będzie podjęcie kilku decyzji:

  •     Czy chcesz realizować szczepienia za pomocą standardowych bezpłatnych szczepionek czy płatnych szczepionek wysoce skojarzonych?
  •    Czy chcesz realizować płatne szczepienia zalecane?

 

Szczepionki wysoce skojarzone – co to jest?

Szczepionki wysoce skojarzone, inaczej nazywane wieloskładnikowymi, umożliwiają podanie preparatu chroniącego przed wieloma chorobami w jednym zastrzyku. Dzięki ich zastosowaniu podczas pierwszej wizyty szczepiennej możemy zredukować liczbę wkłuć z 4 do 3 lub 2. Występują dwa typy szczepionek wysoce skojarzonych:

  •    6w1, która chroni przed błonicą, tężcem, krztuścem, poliomyelitis, Haemophilus influenzae typu B (Hib) oraz wirusowym zapaleniem wątroby typu B (WZW B). Zmniejsza ona liczbę wkłuć do 2 – oprócz tej szczepionki zostaje do podania jedynie szczepionka przeciwko pneumokokom. 
  •    5w1, która chroni przed błonicą, tężcem, krztuścem, poliomyelitis oraz Haemophilus influenzae typu B (Hib). Zmniejsza liczbę wkłuć do 3 – należy podać dodatkowo szczepionki przeciwko WZW B oraz pneumokokom. 

Oba typy szczepionek zawierają także bezkomórkową składową przeciwko krztuścowi – bezpieczniejszą od stosowanej w programie obowiązkowym.

Jeśli zdecydujemy się na którąś ze szczepionek wieloskładnikowych terminy wizyt pozostają prawie takie same, jak w przypadku szczepień bezpłatnych. Jedyną różnicę stanowi brak konieczności wizyty w 7 miesiącu życia dziecka, jeśli wybierzemy szczepionkę 6w1. 

Szczepienia zalecane – dlaczego warto?

Szczepienia zalecane są równie ważne jak szczepienia obowiązkowe. Są odpłatne tylko ze względu na ograniczone możliwości finansowe budżetu państwa. Zapewniają one ochronę przed wieloma chorobami, które mogą stanowić zagrożenia dla zdrowia, a nawet życia dziecka.

Pierwsza wizyta szczepienna – jak przebiega?

Wizyta szczepienna rozpoczyna się od rozmowy z lekarzem, podczas której pyta on o zachowanie dziecka w ostatnim czasie, jego sposób karmienia i ewentualne alergie oraz inne dolegliwości. Wypełnia też odpowiednią ankietę zawierająca pytania o przeciwskazania do podania szczepionki. Jest to bardzo ważne, ponieważ aby podać dziecku szczepionkę powinno być ono zdrowe. Warto więc kilka dni przed wizytą u lekarza obserwować je pod kątem niepokojących objawów. Jeśli coś Cię zaniepokoi spisz to na kartce, aby nie zapomnieć o tym podczas rozmowy. Następnie lekarz zważy, zmierzy i zbada dziecko. Jeśli nie zauważy żadnych dolegliwości, zakwalifikuje maluszka do szczepienia. 

Jeśli lekarz wykryje podczas wizyty kwalifikacyjnej przeciwwskazania do szczepienia może je odroczyć. Czas przesunięcia szczepienia jest zależny od rodzaju przeciwwskazania i może być bardzo różny. Lekarz przekaże Ci informacje o przyczynie i czasie odroczenia szczepień.

Wiek    Szczepienia obowiązkowe
W ciągu 24 godzin po urodzeniu •    Gruźlica (BCG)
•    WZW B (HBV)
W 2 miesiącu życia

 •    Rotawirusy (RV)
•    WZW B (HBV)
•    Błonica, tężec, krztusiec (DTP)
•    Inwazyjne zakażenia Haemophilus influenzae typ b (Hib)
•    Inwazyjne zakażenia  Streptoccocus pneumoniae (pneumokoki)

W 4 miesiącu życia   •    Rotawirusy (RV)
•    Błonica, tężec, krztusiec (DTP)
•    Inwazyjne zakażenia Haemophilus influenzae typ b (Hib)
•    Inwazyjne zakażenia  Streptoccocus pneumoniae (pneumokoki)
•    Poliomyelitis

W 5-6 miesiącu życia 
•    Rotawirusy (RV)
•    Błonica, tężec, krztusiec (DTP)
•    Inwazyjne zakażenia Haemophilus influenzae typ b (Hib)
•    Poliomyelitis
W 7 miesiącu życia •    WZW B (HBV)
W 13-15 miesiącu życia   •    Odra, świnka, różyczka (MMR)
•    Streptokoki

W 16-18 miesiącu życia

•    Błonica, tężec, krztusiec
•    Polio
•    Inwazyjne zakażenia Haemophilus influenzae typ b (Hib)
W 6 roku życia •    Błonica, tężec, krztusiec (DTaP)
•    Poliomyelitis
•    Odra, świnka, różyczka (MMR)
W 10 roku życia
•    Odra, świnka, różyczka (MMR)
W 14 roku życia   •    Błonica, tężec, krztusiec (Tdap)
W 19 roku życia   •    Błonica, tężec (Td)

 Katarzyna Łyś,  Biuro Medyczne PZU Zdrowie